Articles (Sizang Lai)

Kongpi Ciak (Matt. 4:13-14)

gatesTuhun ciang, ngupna huvau a bul pan kison nawn ngawl ahikom, a khak sang ciang, biakna theampo le Pathian theampo a kizakim in kingaisun zo ta hi. Leitung ah Tapidaw minpiang 1973 million kipha a, leitung bup ii 1/3 ahibale 32.5% kipha hi. Biakna dangte Muslim: 1279 million, Biakna Sel: 938 million, Hinduism: 820 million, Buddhism: 400 million, Sente Biakna: 383 million, Ngeina Biakna 176 million, Sikh 20 million, Judaism 14 million te in ngamtat pha bulphu te hi uh a, a vekpi ciang 67% pha uh hi. Tapidawte sungah RC te 18%, Orthodox te 4% in upna le ngamtatna suang khawm a, thuthiamna bek a ci tu sia tawm mama hi. Protestant le Independence 10% sung pan zong a tam zawte in, upna taw ngupna kinga hi a ci teei uh hang, a thimtham in ngamtatna taw helzau veve hi. Topa Jesus chisan hangin hong kipia thong thuthiamna [free grace] a ci thei sinsen sia 3% kaan kipha tuak ngawl hi. Tua hi a, Topa Jesus in ih nuntak lai ih teal tu Kongpi zai le Kongpi ciak ci in kongpi nam nii hong hil hi. Kongpi Zai ih ci sia le Kongpi Ciak ih ci sia bang hi thong ziam ci sia Topa tungah ki aap kakawmin ih sim tu hi.

KONGPI ZAI
Kongpi zai sia thina kongpi hi napi, a tawn tam mama a, Kongpi ciak sia, nuntakna kongpi hi napi a tawn tawm mama hi. A tam zawte ii ngaisutna ah, Kongpi zai sia, leitung ngualnopna, uuk bangpo maitat theina kongpi tu in tuat tha hi. Mihing thupite ci thada, zu khakham khat in zong, vantung thet natu sia ngamtat pha ma suang leimeak hi ngawl ziam? “Upna tungtawnin Pathian thuthiamna taw ngupna sung kitheng hi. Eite hanciamna le ngamtat phatna hang hi dek ngawl hi…” Tua hi a, Kongpi zai sia ngamtat pha suanna hi a, Kongpi ciak sia Topa Jesus ii thuthiamna suanna hi. (Eph. 2:8-9)

1.Ngamtat Pha: “GoodWorks”
Ka pianthak maa in Syate ii ngupna nga natu ngamtat pha kul ngawl hi a ci ka zak ciang, amate ngamtat siatna a seal nop man le uuk bangpo a ngamtat nop man ka sa a, dik ka sa mama bua hi. Pathian mai ah, eite ii ngamtat pha theampo sia puansia niin taw kibang lai veve hi, hong ci hi. Hebrew Lai Thiangtho sungah, puanniin sia, numeite niindalna na kici lalai hi. Pathian in leitung hong et ciang, a pha a ngamta, a thumaan khat ngangawn zongh mu ngawl a, a kibangin lampial siat hi ci in hong mu hi. Numei sung pan a piang khat beak a pha om bo hong ci hi. Mihingte sia a kiihuai nganhing taw hong sontee hi. Tua ahikom, ngupna nga zawk natu ciang, ngamtat pha khat beak zongh om ngawl ahi hu in, ngamtat suangte sia, Kongpi zai a tawnte kici hi. (Isai. 64:6, Ps.14:2-3, Rom.3:10, Job 15:14, Thuhilsya 7:20, Job 25:6, Matt.7:6)

gates 22. Thukhaam Zuina: “Law”
Romete Thubu sungah thukhaam ka zui zo hi ci in a pau ngam tu leitung mi khat beak om ngawl hi ci. Thukham zuina taw Pathian mai ah miphatanna kuama in nga ngawl hi. Thukham zuina taw miphatanna a zong khat in a vekpi, a tawntungin zui tahen hong ci hi. Tua hu in thukham suangte sia tomlawna a thuakte hong ci hi. Thukham a vekpi zui tu ih hanciam laitak thukham khat ih khial bek zong, a vekpi a khial khat bangin hong tuat hi. Topa Jesus in thukham zui zo mama a kisa Judah te tungah note thukham zui zo khat beak zongh om ngawl nu hi ci lai hi. Tan 10 laivuanna ah subject 5 distinction taw ong napi, a khakbel ni a cina in vuan zo bua thongle, tua subject khat a tak sia, distinction 5 in ngum zo ngawl hi. Thukham zuina taw ngupna kinga thei thongle Topa Jesus thina sia khiakna nei ngawl tu hi ci. (Rom. 3:19-20, Gal. 3:10, James 2:10, Gal. 2:21)

3. Kipuuaphatna “Reformation”
Pawl khatte in, tubang ka pai suak nale, ngupna nga zo lei leng kilawm a ci aw, tubang tatak taw ngupna ka nga tu sia ol ngawl tu ahiciang, maisangah kipuuapha leng bang ka ci tam maw a ci aw, kipheivei hi. Thunget tu hanciam… Lai Thiangtho sim tu hanciam… kikhoptu hanciam ci bangin hong kipan hi. Thubu in satpya pha bel taw ih kisil keak zong ih mawna baang sia Pathian in hong mu sak veve hi ci. Mihing khat in a chi baang a khut sia tui taw a thiang mama in a sil hang, a mawna mai tuan ngawl tu a ci nopna hi. Ethiopa [Africa] mivompa in a civom laih thei ngawl a, pawlbeam in a pawl a laih thei ngawl bangma, siatna a zongsang eite zongh phatna kivawt thei ngawl hi. Pawlkhatte in ka kampau vaphuat bang hi ngawl a, ka thin thiangtho hi ci vakak pang hi. Ka thinsung thiangtho a, mawna vawk zo ing a ci thei tu kuama om bo ci. (Jer. 2:22, 13:23, Pau. 20:9)

4. Tapidaw Suana “Church Membership”
Topa Jesus in, Topa, Topa awng hong ci theampo vantung ngam sungah a tum siat batu hi. Vantung ka Pa dei bang a ngamtate bek tum tu hi ci hi. Biakna dangte in Topa Jesus sia “Topa” ci ngei ngawl a, Tapidaw a thukhaamsuaksate bekma in ci hi. Tua ahiciang, Tapidaw suana taw vantung tum paih ngawl tu ci sia heaksa hi. “Pa Deina” taw kisai, pheenna nam tatuam kiza thei hi. Khatvei Easter Sunday zing in, biakna ulian mama khat ii a thuhilna ah, vantung tum natu “Pa Deina” sia, “Mission nasepna” hi hong ci hi. Mission seamte bek vantung theng thong le, thuthiamna kici thei nawn tu ziam? Mission sepna sia Pa deina ma ahita zong, vantung ngam tum natu hi ngawl a, a tumsate atu bek hi. Hi thu sia, nungzuite in zongh tel nuam mama uh ahikom, “Pathian deina bang, ka sep thei natu bang vawt tu khu ziam” ci in dongh uh hi. Topa Jesus in, “Pathian ii a dei nasep sia ama ii a sawlpa na up tu ahi hi.” na ci ziau hi. (Matt. 7:21, John 6:28-29)

5. Thaa Letsong “Spiritual Gifts”
Thukhenna Ni hong thet ciangin, Topa awng na min taw Pathian thuhil [prophesy: kamsang] in, na min taw doaite notkeak in, na lamdang tam mama vawt hi ngawl khu ziam ci tu uh hi. Tasia ciang note hong he ngei bong, no misiate awng ka kung pan tai keak vun ka ci tu hi ci. Khan tawntung Tapidaw bek hi ngawlin thaa thu zong thahat mama napi, hi bang keak hong kici thong le bang ih law tam. Tuhun ciang zong, thu-um a kici tam mama vantung ngam theng tuak ngawl hi. Hite sia, kamsang thei, doai not thei, nalamdang zongh lak thei kale Topa Jesus nei pepeu ngawlin, thaa letsong a ngate hi a, leitung ah a lauhuai bel thu hi. Ngupna ka hilna mun pawlkhatah, nidang pekin thaa letsong ka nga a cihonkhat ngupna a thak in hong kitel saan uh hi. Eima in Topa Jesus he napi, ama ii hong heak ngawl tnaak tu lauhuai lalawm hi. (Matt. 7:22-23)

6. Biakna Lampui “Religious
Leader” Nicodemussia Judahte ii biakna lampui thupi mama khat hi. Israel ngam bup Pharisee 6000 sungah kihel bek ngawlin, Sanhedrin kici biakna thukhente 40 sungah kihel lai hi. Zan khat ciang ama zongh vantung thet natu huvau tel thiang nuam ahikom, Topa Jesus tungah a dok le, Topa in niivei a suak kik ngawl peuma, vantung ngam mu ngawl tu hi ci hi. Ama in lamdangsa in, mihing khanthinsa khat a nu sung pan bangbang suak kik thei tu ziam ci hi. Tui le Thaa Thiangtho taw suak kik tu ni hi a ci ciang tel zo mama ngawl ahikom, a khakbel ciang ama tel thei tu, Moses ii ngul khai sia le ama ii thinglamtee na sontee hi. Tua taw kizom in ih Lai Thiangtho sungah a thupi bel khat ahi, Pathian in leitung it mama ahikom, a Tapa neisun hong pia hi. Tua Tapa a um theampo kuama thi nawn ngawlin tawntung nuntakna nga hi ci in na hilh thua hi. Khan tawntung biakna lampui seam napi, ih thet natu mun ih tel bua thongle patau huai hi. (John 3:1-16)

thukhaam 27. Biakna Hanciamna “Religiousness”
Paul sia nidangin a min Saul hi a, Judah biakna a thi pui ngam zadongin biakna hanciam hi. Israel minam, Benjamin suan [Israel nam 12 sungah Judah le Benjamin te sia biakna hanciam belte] le Hebrew tatak [tua hun lai Israelte in Greek kam bek zangh kale, biakna citak Paul in Hebrew kam zangh] Pharisee khat a hina taw thukham zui siat, biakna a lawp leih hu in Pawlpi vawtsia [Tapidawte in amate Judah biakna a suksiat tu a lau hang] ngamtatna tungtang ah paubanna mal khat zongh a om ngawl dongin, takkha hi. Biakna hanciamna lamsang suan tu adim-aha in a neipa hi. Ahizong, tuate theampo sangin a manpha zawpek Topa Jesus heakna le miphatanna a nei tak ciang, ama hanciamna theampo sia eak bangin mu zen hi. Mihing tam mamate amate biakna hanciamna in Topa Jesus ngupna a saan thei natu lam khaktan pumsai thei hi. (Phil. 3:3-11)

8. Ngamthak Nasepna
“Missionary Works” Topa Jesus in Pharisee te tungah, noma upna [Judaism] sungah mihing khat na nga thei natu in, tuipi ngal khat ah tui lam lei lam taw pai nu hi. Tuabangin nungzui khat na nga zawk uhciang, noma sangin a zaa nii in hell ngam sungah ngim nga tu in vawt nu hi ci in lang vadeap hi. Mission sepna zongh piangthak in a seam a om bangma, ankuang atu a pai zongh kitam mama hi. Pharisee te in ngual tungah Pathian thu a son uh ciang, thinsung kikhealna ciang then ngawl ahikom, za vanglak a kikkheal ngawlte sia hell sungah, a za ngei ngawlte sangin a zaa nii ngimna thuak sak suak hi. Topa in za napi a kinging ngawl khat sia, a za ngawlin a kinging ngawl khat sangin ngim nga zaw tu hi na ci hi. John Wesley zongh piangthak ngawlpi in USA ah mission naseam in a pai le, a cia ciang, “Keima in ngual teng kikheal sak ka hihang, akua in kei hong kikheal sak tu nu ziam?” ci in phun vangui hi. Moravian Mission te tung tawnin ama zongh kikheal a, leitung ngupna thuson minthang bel khat suak hi. (Matt. 23:15, Luk 12:47-48)

9. Sumpi Piakna “Givings”
Nipi biakpiakna ah sumpi aap ciang ahizong, innkuan khat ii piakna nasia hial khat papo a nei uh ciang ahizong, thungen pawl khatte in, “Topa awng, hi bang hong piakna tungtawnin ngupna sang ngawl lai teng ngupna na pia in..” ci bangin thu a ngen om thei hi. Hisia in, milim biate ii thungetzia taw kibang hi. Leitung bup [whole universe] keak ih nei hial zongin, thaa khat taw kitheak zo ngawl lai tu Topa in ci hi ngawl ziam? Mihing khat hau mama a kisak bel hang, a suapui khat ii thaa a tan zo tu dong a hau leitung mi khat beak om ngawl hi ci hi. Sumpi piakna sia, Pathian hong kalh sawm-a-khat piakna, ih saansa thuphate hangin lungdamkona, hong kamciam sa leitung thuphate ih saan thua lai natu in, a kipia hi bek hi. Sumpi piakna taw ngupna a kinga hi zezen ngawl a, ngupna ih ngana manin sumpi a kipia hi zaw hi. (Mk. 8:36-37, Ps. 49:6-8)

10. Tuiphumna “Baptism”
Mihing tam mamate in Topa Jesus ii, Nicodemus tungah “Tui le Thaa Thiangtho taw ha suak kik in,” a ci kammal sia, tuiphumna taw ngupna nga tu sa tha thei hi. Pentecost ni Peter thuhilna tungtawn in mawna kisiikkik a, ngupna nga tui kiphumte, a pai khialte pawlkhat in amate uuk bangin pheen thei uh hi. Kisiik vuna, na mawmai natu, Jesus min taw tui kiphum tavun, tua hile Thaa Thiangtho letsong na nga tu uh hi ci. “be baptized in the name of Jesus Christ for (because of) the remission of sins” A Greek Thubu sungah for sia, because of ci zaw hi. Akhiakna sia na mawmai natu cina hi ngawl a, na mawna, uh mai zo ahiciang cina hizaw hi. Tuiphumna sia, mawmaina [pianthak] TU hi ngawl a, ih mawna maina [pianthak] HANG hizaw hi. Pawlpi khat bang in Jesus min taw tuikiphum papo le, mawmaina le pianthakna nga tu kium kazen hi. Tua hu in hibang pawlpite sia a paikhial thak [neo cult] sazian sungah kikoi hi. Tuiphumna khawng taw ngupna kinga tu hi thong le, Paul in tuiphum ngawlin om thei tu ziam? Tui le Thaa Thiangtho a kicina ah tui sia, Pathian kammal a cina hi a, tua kammal tungah Thaa Thiangtho ii na a sepna tungtawnin pianthakna a kinga hi bek hi. (Sawl. 2:38,1 Cor. 1:14-17,0John 3:5, Eph. 5:26-27)

KONGPI CIAK
Khatvei lai, Kalaymyo Churches Council pan, biakna dang pan lampui phonegyi te kisam a, ih biakna lampuite in Tapidaw le Kawl biakna sia a kibang sua uh hi. SRBA mission field pan hong kikheal Kawlte khat in, lungkim mama ngawl a, thuson khuan ngen hi. Ama cina ah “Hi biaknate nii sia, a patna la kibang bo, a laizang la kibang bo. A tawpna zongh kibang bo,” hong ci hi. Akiban ngawlna ka son thei tu ziam a cile son sak ngam ngawl hi. A kiban ngawlna sia Jesus kici leitung Hunpa hang hi bek hi. Atatak ci leang, Tapidaw biakna a, kipan biakna khat papo le pathian dang khat papo in hong ngum thei ngawl hi. Pathian Tapa neisun Topa Jesus Christ khat bekma in hong hun thei hi. Banghang ziam?

1. Mawnei Ngawl Pathian:
Thongtak tetek khat le khat kitan thei ngawl a, thongtak ngawl khat bek in tan thei hi. Leitung bup sia, Adam a kipan thunit ngawlna thong sungah kiluangta siat a, mawnei ngawl Topa Jesus in mawneite a zong tu le a ngum tu in leitung ah hong paisuk hi. Adam ii Pathian thu a nit ngawl hu in mawnei a sua zawk ciang, a zong Pathian in tuni dong ma hong zong tan lai hi. Biakna dangte ah mihingte in a pathian zong uh a, ei sia ih Pathian in eima hong zong hi. Pathian in kei hong mu zo ci in tetti pan natu na nei zo na ziam? (Rom. 11:32, Gal. 3:22, Luk. 19:10, Pian. 3:8)

2. Chisan Hong bua Pathian:
Chi kibua ngawlin mawmaina om ngawl hi. Topa Jesus sia mawnei ngawl Pathian ahitazong, chi le sa nei ngawl ahikom, Pathian a hina taw hong tan thei ngawl hi. ua hi a, ngaknu thiangtho Mary ngil kawmin mihing bangin; leitung ah hong pianna taw a chi hong bua hi. Paisan Poai lai, tuuno chisan kinoai innkuante suakta ahi bangma Ama sia, Paisan tuuno hi a, Ama chisan a um theampo mawna thukhenna taw ih kipeal hi. Chisan hangin a mawna teng mai sitset zo ci in a tel tatak ngawlte in, Pathian theampo a kibangln tuat hi. Biakna dangte ah mawnei ngawl Pathian chisan luang a, a tatna ih za ngei ziam? Jesus chisan in mawna daan pan hong tan bek ngawlin ih mawna theampo pan hong’thiansua zo hi. (Heb. 9:22, John 1:14, 1 Cor. 5:7,1 Peter 1:18- 19,/l John 1:7b)

3. Thina Hong thuak Pathian:
Cain ii biakpiakna ah ama mawna luangin a thi om ngawl ahikom, a mawna mai ngawl hi. Abel luangin tuu khat thi ahikom ama suakta hi. Mangtaang tang khat in lei ah taakin a thi phot buale, ama nguak hi top tu a, a thi le taang tang tam mama pha tu hi Topa in ci hi. Mangtaang ih tu le mangtaang kila tu a, vaimim ih tu le vaimim kila tu hi. Pathian Tapa kitu in athi ciang, a um theampo Pathian ta kisuak siat a, Topa Jesus sia eite ii ih u lianbelpa suak hi. Pa Pathian in A Tapa ii ngupna nasepna teng lungkim ahikom thina pan phongto kik a, tua tungtawnin eite Pathian mai ah miphatanna sungah hong kitheng sak lai zen hi. A mihingte atu a thuaksak Pathian dang ih he ngei ziam? (Heb. 11:4, John 12:24, Rom. 8:29, 4:25)

4. Thinglamte tungpan Hong tan Pathian:
Topa Jesus in leitungmi theampo ii mawna thinglamtee Lungah pua in, ih mawna leiba theampo a lo siat zawkciang, “Kiman zo hi.” ci in zawna taw au hi. Satan [ngulpui] lu sutham a, mawnei ngawlpa in mawneite taangin khatvei lian a thina taw Pa kungah ama a saang teng hong thet pui hi. Taanglai thiampite nisim biakna tau ah dingin biakpiakna vawt paisuak kale, Topa Jesus in ngupna nasep zo siat zo ahikom, Pa ziatsang ah to hithiat in eite. atu thu hong ngetsak lai hi. Nasep zo ngawl laite ding a, a zosate to hi ngawl ziam? Nang sep thei hi ngawl, nang sep tu zongh hi ngawl, Ama in hong zaw sak siat zo hi. Topa Jesus zawna sateng a mang ngamte suakta a, a mang ngam ngawlte sia hell a teal suak hi. A teal theite Topa Jesus thina hangin, a mawna kithiansua bek ngawlin ama in tawntung atu cialcing sak [He has perfected forever] lai zen hi. Hi cialcinna sia, dinmun cialcinna “Positional Perfection” hi a, biakna dangte ah a kiza ngei ngawl thuku khat ahi hi. Pha lei ahikom kuama in um ngam ngawl hi. “It is too good to be true” (Isai. 53:6, John 19:30,1 Peter3:18, Heb. 10:10-12,14)

5. Na Teal /Saan tu Hong Ngak Pathian:
Topa Jesus sia ama mihing Israelte kung hong pai napi, a mipuite in nial uh hi. Ama saang a, a um theampo Pathian ta sauna thu hong pia hi. Esau in, Pathian piak thupha lian mama innluaza sia be meetui kuang taw theak ziau.. Judas in Topa Jesus sia dangka 30 taw theak meak ih ve.. Tuni na mai ah Topa in thina le nuntakna, Kongpi zai le Kongpi ciak nam nii hong koi sak meak ih ve, a koisia zaw na teal tu ziam? Kongpi zai ih et ciang a sia khat beak om ngawl a, eima Tapidawte a kipan biakna theampo ii a na hanciam thu hi. Kongpi zai ahi ngamtat phatna sia ngupna nga natu hi ngawl a, ngupna ngasate ii nuntak zia tu ahi hi. Ngamtat phatna taw ngupna kinga ngawl kale, ngupna nga takpi khat in ngamtat pha hong ngamta hamtang tu hi. Kongpi zai tot tu ol a, Kongpi ciak tot tu sia banghang haksa hi tu ziam? Atam zawte in Topa up ziau tu sia ol leih [foo easy] a sa zongh om, pha leih [too good] a sa zongh om,’haksa leih [too hard] a sa zongh om uh a, a saan thei tu hong haksa peuma leleau hi. Topa Jesus thuthiamna upna taw saan ziau tu sangin hanciam tu ma olsa zaw thong hi. Hunlap in a kilawm sia teal in awng. Ahai leih maa in v’en.. (John 1:11-12, Pian. 25:29-33, Matt. 26:15, Thuhilkikna 30:19, Eph. 2:10)

lamcinthang

Banghang Mission
kiseam ziam?

 

Geiss Baptist Church at Myitkyina

Christian Family

 

Lam

Kongpi Puakikna

 

lam

7 Redemptive Names of God

 

Advertisements

Discussion

No comments yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Rev. Dr. Thuam Cin Khai
Rev. Dr. Vungh Lian
Siyin chin baptist church

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 2,482 other followers

Leangna hong haw

  • 46,912 phazo

A LUITE SIM/EN KIK TAWNG

Advertisements